P. 1
NUOI CAY MO

NUOI CAY MO

|Views: 319|Likes:
Published by dalatflower

More info:

Published by: dalatflower on Nov 11, 2009
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as TIF, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

04/09/2012

pdf

text

original

Thi nghiem Sinh hoc pluin tzt

- j -

BAIl:

"

MODAu

"'"

l.cAc THIET BI co BAN CVA MOT PHUNG THI NGHIEM NUOI CAY MO vA TE

BAoTHUcvAT

a. Phong rtia va cat nude - May c~t mroc 1 l§n

- May c~t mroc 2 l§n

h. Phong hap - say - Autoclave

- Til s~y 60 - 200°C

c. Phong chllii'n hi moi truitng

- Can phan tich (chinh xac dSn 0,0001 g)

- Can ky thuat (chinh xac dSn 0,01 g)

-pH kS

- May khuay tU

- Til lanh

- Lo vi song ( microwave)

d. Phong thao tdc nuiii cay - Til c~y vo trimg (laminar)

- Quat thong gio

- Den t11 ngoai treo nmng

e. Phong nuiii cay

- Cac gian k? co gJfu den huynh quang

- May diSu hoa nhiet d<)

- May l~c n~m ngang

- Til ~m

f Phong thi nghiem:

(phong nay dung de tiSn hanh cac phan tich sinh hoa, phan t11 va di truyen) - Kinh hien vi 2 mat (d<) phong dai 10001§n)

- Kinh hip 2 m~t (d<) phong dai 751§n)

- Microtome

- May anh ky thuat s6

- H? thong den chien

- Quang phc kS ...

Thi nghiem Sinh hoc pluin tzt

- 2 -

2.cAc NHAN TO DAM BAa THANH CONG TRaNG Nuor CAY MO TE BAa THUC

vAT

Co 3 nhan t6 chmh:

- Bao dam dieu kien vo trimg

- Chon dung moi tnrong va chuan bi moi tnrong dung each

- Chon mo c~y va xil' ly mo c~y thich hC!P tnroc va sau khi c~y.

2.1. Y nghia cua vo truug trong nufii c~y 1110 va t~ bao thuc v~t

Moi tnrong de nuoi c~y mo va & bao thirc vat co chira duong, vitamin, mu6i khoang ... r~t thich hC!P cho cac loai n~m va vi khuan phat trien. Do t6c d9 phan bao cua nam va vi khuan 16n hon r~t nhiSu so vdi & bao thirc vat, neu trong moi tnrong nuoi c~y chi nhiem mot vai bao til' n~m hoac vi khuan thi chi

sau vai ngay d8n mot tuan, toan bo bS mat moi tnrong va mo nuoi c~y se phu d~y mot hoac nhieu loai nam va vi khuan. Thi nghiem phai bo di vi trong diSu kien nay mo nuoi c~y se khong phat trien va chet dan.

2.2 Ngu8n tap nhi~111

Co 3 nguon tap nhiern chinh:

- Dung cu thuy tinh, moi tnrong nuoi c~y va nut day khong dtroc vo trimg tuyet d6i

- Tren bS m~t hoac ben trong mo c~y t6n tai cac soi nam, bao til' nam hoac vi khuan

- Trong qua trinh thao tac lam roi n~m hoac vi khuan then bui len bS mat moi tnrong

2.3 Ky thuat vo trung

2.3.1 Vo trung dung cu thuy tinh, mit d~y va 1110i tn/dng a. Dung C~l thllY tinh

Thong thuong cac dung cu thuy tinh dung trong cac thi nghiem thuong duoc xir ly bang dung dich sulfocromate mot l:ln d~u tnroc khi dira van sil' dung; vS sau chi c~n nia sach bang xa phong, trang sach bang mroc c~t va de that rao tnroc khi sil' dung.

Trong tnrong hC!P cac dung cu thuy tinh dung trong cac thi nghiem nuoi c~y mo va & bao thirc vat doi hoi vo trimg, co the khir trimg trong ni s~y d nhiet d9 cao trong nhieu phut hoac nhieu gio. Cac dung cu nay luon duoc goi trong gi~y nhom hoac h9P kim loai de tranh bi nhiem trd lai sau khi da klnr

trung.

Bang 1.1: ThiJi gian khii trung dung C~l thllY tinh bJng nhift va nhift d~ khlt trung

Nhi~t d9 (uC) 160

170

Thdi gian khir trungjplnit) 45

18

Thi nghiem Sinh hoc pluin tzt

- 3 -

180 190

7,5 1,5

Thi nghiem Sinh hoc pluin tzt

- 4 -

b. Nllt dljy

Thuong dung nh~t la cac mit d~y lam bang bong gon khong th~m nuoc.Nut phai nrong d6i chat de dam bao bui khong di qua dtroc, dong thoi mroc tv moi tnrong khong bi b6c hoi qua d8 dang trong qua trinh nuoi c~y. Bong khong th~m nuoc la loai nut don gian nh~t nhung co cac nhiroc diem sau:

- NSu khi h~p nut bong bi trot hoac dinh moi tnrong thi vS sau se r~t d8 bi nhiem nam, nh~t

la voi nhiing thi nghiem tiSn hanh trong mot thoi gian dai

- Thao tac lam nut bong cham, khong thuan tien khi nuoi c~y tren qui mo lon

- Chi dung diroc vai l~n la phai bo

Hien nay ngiroi ta su dung nhieu loai n~p day khac thay thS nut bong. Cac hang san xuat dung cu nuoi c~y mo cung cap loai n~p 6ng nghiern va binh tam giac bang nhua chiu nhiet co the h~p vo trung a nhiet d9 1210C rna khong bi biSn dang. M9t s6 phong thi nghiem dung n~p 6ng nghiem bang

inox hoac cao su r~t thuan tien cho viec vo trung kho hoac trot. Cnng co the su dung gi~y nhom de lam n~p d~y ...

c. Mai tnamg

Moi tnrong nuoi c~y thuong duoc h~p klnr trung trong n6i h~p (autoclave), klnr trung bang ap su~t hoi nuoc bao hoa. Thdi gian h~p tv 15-30 phiit a ap su~t hoi nuoc bao hoa la 103,4 kPa (latm) Wong duong vdi nhiet d9 121oC. 6 nhiet d9 121oC, h~u hSt cac sinh vat co trong moi tnrong dSu bi tieu diet, ke ca a dang bao ttl. Sau khi vo trung c~n phai lam kho n~p 6ng nghiem hoac nut bong de tranh bi nhiem trd lai.

Bang 2: Thdi gian khll: trung dung dicb. va cdc moi tnatng long bJng n8i h8p (autoclave) J 1210C tai 103,4 kPa

The tich moi tnrong (mL)

Thdi gian hap klnr trungjphut)

<50 75 250-500 1000

15 20 25 30

Viec h~p klnr trung bang n6i h~p thi khong thich hC!P voi nhieu hoa chat nhay earn voi nhiet d9 nhir: cac acid amin, cac vitamin, cac hormon tang tnrong, va cac ch~t khang sinh. Cac ch~t nhir vay thuong phai diroc klnr trimg bang each 1~)C vo trimg. Mang 19c diroc lam bang mang polyethylen hoac sC!I cellulose. Cac 16 tren mang sieu 1~)C nay diroc thiSt kS hieu qua cho viec giii lai cac vi sinh vat gay nhiem.

d. LfJC va trung

Thi nghiem Sinh hoc pluin tzt

- 5 -

Phuong phap don gian nhat HI. dung cac mang 19C Millipore hoac dung cac pheu 19C thuy tinh xop s6 5. M9t s6 loai mang 19C vo trung ciia hang Millipore. Day la loai mang 19C aJ duoc khir trung bang chiSu xa va chi dung 1 lin

Phuong phap su dung mang 19C Millipore: hang Millipore cung c~p mang 19C va gia dd bang nhira hiu nhiet. Diroi day mo ta mang 19c loai Millipore Swinex co duong kinh 25mm. B9 19c g6m co gia dd bang loai nhua chiu nhiet g6m n~p va d8, vong cao su va mang 19c. D~t mang 19c (co kich thuoc 16 0,25f-Lm) tren d8, d~t vong cao su len va van chat n~p vao d8. Goi toan bo b9l9C vao trong mot td gi~y nhom va klnr trung trong autoclave a 121 "C trong 15-20 phiit. Dong thoi cung h~p vo tiling mot binh huy tinh dg hirng dich 19c. Dung 6ng tiem hut dich 19C va bom qua bo 19c.

2.3.2 Khu trung 1110 thuc v~t

Mo c~y co thg la hau h8t cac b9 phan khac nhau cua thuc vat nhu hat giong, phoi, noan, d8 hoa, la, d~u r6, than cu ... tuy thea sl! ti8p xtic voi moi tnrong ben ngoai, cac b9 phan nay chua nhieu hay it vi khuan va nam. Dong hia non khi con trong be, mo thit ben trong qua ... thuong it bi nhiern vi sinh vat; nguoc lai, la, than d~c biet a cac b9 phan nam sau trong d~t nhu r6,

cu ... co hrong nam, khuan tap r~t cao. H~u nhu khong thg vo tiling mo c~y diroc n8u nam, khuan n3.m sau a cac t8 bao ben trong mo chii khong han ch8 a bS mat. La khoai lang co thg vo tiling d6 dang trong mua kho nhung khong thg lam diroc trong mira nura. Phuong phap vo tiling mo c~y thong dung nh~t hien nay la dung cac ch~t hoa hoc co hoat tinh diet nam khuan. Hieu lire di?t nam khuan cua cac ch~t nay phu thuoc vao thoi gian xU ly, nong d9 va kha nang xam nhap cua cluing vao cac ke ngach l6i 16m tren bS mat mo c~y, kha nang d§:y h8t cac bot khi bam tren bS mat mo c~y. Dg tang tinh linh dong va kha nang xam nhap cua chat diet khuan, thong thuong nguoi ta xU ly mo c~y trong vong 30s trong nrou ethylic 70% sau do moi xu ly dung dich diet khuan. Dong thoi nguni ta them cac chat giam sUc cang bS mat nhu Tween 80, Fotoflo, Teepol van dung dich diet nam khuan. Dg co khai niem vS nong d9 va thoi gian su dung cac chat diet nam khuan dg xU ly mo c~y, xin d§n till lieu nghien ciru ciia Street (1974) a

bang sau:
Tac nhan vo trung Nang d9 % Thdi gian xU' Iy Hieu qua
( phiit)
Calci hypochlorit 9-10 5 -30 R~t t6t
Natri hypochlorit 2 5 -30 R~t t6t
Hydro peroxid 10 -12 5 - 15 T6t
Nuoc Brom 1-2 2-10 R~t t6t
HgCb 0.1-1 2-10 Trung binh
Ch~t khang sinh 4 - 50 mg/l 30-60 Kha t6t Thi nghiem Sinh hoc pluin tzt

- 6 -

Trong thoi gian xu ly, mo c~y phai ngap hoan toan trong dung dich diet khuan. D6i voi cac b9 phan co nhieu bui cat, tnroc khi xu ly nen nra c§:n than bang nuoc xa phong bot va nra sach lai bang nuoc may. Khi xU ly xong, mo c~y duoc nia nhieu lfuJ. bang mroc c~t vo trimg (t6i thieu la 3 Ian). Nhirng phan tren mo c~y bi tac nhan vo trimg lam cho trang ra can phai duoc c~t bo tnroc khi d~t mo c~y len moi tnrong. Dg tranh anh huang cua tac nhan vo tiling len mo c~y, nen chu y dg lai mot 16p boc ngoai khi ngam mo vao dung dich diet khuan. Lop ngoai cung nay se diroc 19t bo di tnroc khi d~t mo c~y len moi tnrong. Vo tritng mo c~y la mot thao tac kho, it khi thanh cong ngay tlrlfuJ. d~u tien. Tuy vay, nSu kien tri tim duoc nong d9 va thoi gian vo tiling thich hop thi sau vai lfuJ. thir chac chan se dat kSt qua. Co thg dung khang sinh dg kiem soat hoac loai bo str nhiem nam tren mo c~y. H~u hSt cac khang sinh nhay cam vdi nhiet do do khong thg h~p vo tritng. Chung hoa tan diroc trong mroc hoac dung moi thich hop khac, 19C vo tiling va them van moi tnrong vo tritng khi moi tnrong nay dli duoc lam nguoi con 45- 50nC. Khong phai t~t ca cac khang sinh dSu thich hop cho su dung trong nuoi c~y mo thuc vat. Cac khang sinh nhu Streptomycin, Kanamycin va Neomycin thirong d9C cho mo thuc vat va khong hoat dong t6t trong mot pham vi pH nh~t dinh. Tetracylin cttng la d9c t6 thuc vat, co khuynh huong tic chS su tang tnrong cua mo thuc vat sau khi bi xU ly trong mot thoi giandai. Chloramphenicol co pho hoat dong rong nhirng d9c cho thuc vat (va nguoi) a nong d9 thap. Cac khang sinh thuong diroc dung trong nuoi c~y mo thuc vat g6m Rifampicin (thuong diroc dung kSt hop vdi cac khang sinh khac), cac polymicin va vancomycin.

Thi nghifm Sinh hoc r'u1n tll:

Cdc IOlJi khdng sinh Aminoglycoside

- Streptomycin

- Kanamycin

- Neomycin

Quinolone

- Nalidixic acid

- Ofloxacin

- N orfloxacin

p-Lactam - Penicillin

- Ampicillin

- Carbenicillin

Tetracyclin

Trimehtoprim va sulphonamide

Chloramphenicol

Macrolide va lincosamide - Erythromycin

-Lincomycin

Glycopeptide - Vancomycin

Polymixin

- Polymixin B

- PolymicinE

Rifampicin

2.3.3 Ky thuat ciy vo trung Cong Ngh~ Sinh H9C Vi~t Nam

- 7 -

- 7 -

Bien ,wqm : t.s Ly Thu}' Tram

Khii nang hoat d{Jng

Dc chS str sinh tong hC!P protein bang each tac dong len cac ribosome 30S hoac 50S

Gay trd ngai cho qua trinh sao chep DNA bang each tic che enzym DNA gyrase

Dc chS str tong hC!P vach tS bao vi khuan

Dc chS sinh tong hC!P protein bang each tac dong len ribosome 30S

Dc chS s\!' sinh tong hoptetrahydrofolate

Dc chS str sinh tong hC!P protein bang each tac dong len Rbx 50S

Dc chS str sinh tong hC!P protein bang each tac dong len Rbx 50S

Tac dong len su sinh tong hC!P vach & bao vi khuan.

GfuJ. len mang tS bao lam thay doi dong ion dKn dSn su pha va tS bao

Tac dong len RNA bang each gfuJ. vao RNA polymerase

Biotechnology

Thi nghifm Sinh hoc r'u1n tll:

- 8 -

Bien ,wqm : t.s Ly Thu}' Tram

Dg tranh bi nhiem trong su6t thao tac c~y mo thuc vat, cac nha khoa h9C lam viec trong til c~y vo trimg (laminar). Do la cac til c~y co thiet bi thbi khong khi da 19C vo trimg van ch6 thao tac c~y. Tu c~y vo trimg loai tnr mot each hieu qua nguon tap nhiem tir ben ngoai va tao di6u kien thoai mai chonguoi c~y, nen hien nay dtroc sU dung r~t phb biSan trong cac phong thi nghiem. Khong khi ttl ben ngoai duoc quat hut vao qua mot mang 19c tho. 99% bui trong khong khi diroc gili' lai a mang 19C tho. Sau do khong khi diroc thbi qua mang 19c tinh va phan phoi d6u ra khap b6 mat cua til c~y, khong tao nhiing xoay khong khi dua bui vao ch6 c~y. Mang 19c tinh ngan can cac phan nr ldn hon 0.3micron voi hieu qua 99,99% va do cac hang chuyen san xuat mang 19c cung c~p. Tubi tho cua mang 19C tho tuy thea s6 hrong bui noi lam viec, thuong ttl 6 thang dSn 1 nam va ciia mang 19C tinh ttl 2 dSn 3 nam. Khi th~y hieu qua vo trimg cua tu c~y laminar kern di thi can phai thay mang 19C mdi. Dg keo dai tubi tho cua b9 mang 19C trong tti c~y laminar- thuong r~t d~t tien - nen b6 tri til cay trong cac phong rieng, cang it bui cang tot.

2.3.4 Khti' trung noi thao hie e~y va dung cu e~y

Nguon nhiem tap quan trong va thuong xuyen nh~t la bui roi van dung cu thuy tinh chua moi tnrong trong khi mo n~p hoac nut bong dg thao tac cay. N gUdi ta ap dung nhi6u bien phap khac nhau dg chong lai nguon nhiem tap nay. Phong c~y thuong la buong co dien tich hep, rong ttl 10- 15m2, co hai lop cira dg tranh khong khi chuyen dong ttl ben ngoai true tiSp dira bui vao. San va nrong 1M gach men dg co thg lau chui thuong xuyen. Tnroc khi dua vao sU dung, phong c~y c~n diroc xu ly hoi formol bang each rot formaldehyde (formalin) 4% ra mot s6 n~p ilia petri dg rill rae vai noi trong phong cho b6c hoi nr do. Dong kin cira phong c~y trong 24h, sau do bo formaldehyde di va khii hoi formaldehyde con thira bang dung dich NHJ 25% cnng trong 24h. B6 m~t noi chuan bi c~y, b6 mat ben trong va ngoai til c~y phai duoc khir trung tnroc khi c~y bang each lau sach cac b6 mat nay bang c6n 90%. Tia UV cnng co thg duoc su dung dg klnr trung b6 m~t phong c~y va til c~y nhung no it hieu qua hon va nguy hiem hon la su dung con. Tia UV chi tieu diet duoc cac mam vi sinh n~m tnrc tiSp ngay tren cac b6 mat rna tia nay chiSu vao; nhirng no khong thg th~m qua cac lop bui dg tieu diet cac vi sinh vat n~m ben duoi cac lop bui nay. Tia UV con gay hai cho m~t va gay ung thu da. Cac dung cu mang vao phong c~y d6u vo trung tnroc: ttl ao choang, mu vai, khau trang cua ngiroi c~y dSn dao, keo, kep (forceps), gi~y 19c, binh dung mroc c~t... Tren ban c~y thuong xuyen co mot den con dg sU dung trong khi c~y va mot c6c dung c6n 90% dg nhung cac dung cu lam viec. Tnroc khi c~y, nguoi c~y c~n rita tay bang xa phong va lau ky dSn khuyu tay bang con 90%. Dg dam bao nnrc d9 vo trung cao trong phong c~y §n co mot den tu ngoai 40\V treo tran. Chi cho den nay lam viec khi khong co ngiroi trong phong c~y. Nen bat den tit ngoai 30 phut tnroc khi c~y. C§n giam sV chuyen dong ciia khong khi trong phong c~y dSn nnrc t6i thieu, VI vay t~t ca cac dung cu phuc vu cho viec c~y d6u phai chuan bi day du dg trong thoi gian c~y tranh di l~i ra van phong c~y qua nhi6u. Cac dl!ng cl! bkg kim lo~i nhu kt;p

Cong Ngh~ Sinh H9C Vi~t Nam - 8 - Biotechnology

Thi nghifm Sinh hoc r'u1n tll:

- 9 -

Bien ,wqm : t.s Ly Thu}' Tram

c~y, dao mb, que c~y vong, kim mui nhon co thg duoc khii trimg bang each d6t duoi ngon hra den con. Nhiing dung cu nay truce h6t phai dtroc nhung van c6n tuyet d6i r6i moi d6t. Nh6 dg rao di cac giot c6n thira r6i moi dua van ngon hra den con. Khi md n~p chai hoac n~p 6ng nghiern moi tnrong nuoi c~y, thi dung ngon tay k6 lit va ngon tay lit cam l~y n~p gon, va khong cham tay vao b8 mat ben trong cua n~p gon cung nhir khong tha n~p gon xuong b~t cii b8 mat nao cho d6n khi g~ no trd lai chai moi tnrong.

BAI2:

KY THUAT PHA eHE MOl TRUONG

"'"

1.V AN DE LUA CHON MOl TRUdNG

. .

Khi khoi su nuoi c~y mo va t6 bao d6i voi mot s6 d6i nrong nh~t dinh, vb d8 d~t ra la chon moi tnrong nao va tren co sd nao dg phoi hop ty l~ cac ch~t dinh dirong. Cach thuong lam la qua cac tai lieu da xu~t ban, cac cong trinh da nghien ciru v8 d6i nrong do hoac cung ho nrong dirong xem cac tac gia da su dung moi tnrong loai nao. Biroc d~u co thg giu nguyen moi tnrong cua tac gia do hoac tren co Sd do rna cai tien cho phu hop qua cac thi nghiern tham do.

Trong hang tram moi tnrnng do r~t nhieu tac gia d8 nghi cho nhieu loai cay khac nhau, nhieu muc dich nuoi cay khac nhau. V8 co ban co thg chia ra lam 3 loai:

- Moi tnrong ngheo ch~t dinh dirdng: dign hinh la moi truong White.Knop va Knudson C ...

- Moi tnrong co ham luong ch~t dinh dUdng trung binh: dign hinh lamoi tnrong B5 cua

Gamborg ...

- Moi tnrong giau dinh diriing: dign hinh la moi tnrong MS (Murashige-Skoog) ...

Vi vay khi b~t d~u nghien ciru nuoi c~y mo mot s6 d6i nrong mdi, chua co tai lieu tnroc thi nen tham do so sanh 3 loai moi tnrong tren xem d6i nrong nghien ciru phu hop voi loai moi tnrong nao nhat. Sau do can thir tim ti l~ NO]/ NH4 + thich hop. Cac tac gia phuong Tay lam viec voi cay trong can thuong khong dira NH/ van moi tnrong. Nhung d6i voi nhiing cay dinh dirong NH/ manh nhu cay Ilia, viec them van moi tnrong nuoi cay mot ti l~ NH4 + thich hop chac chan se co loi. Viec su dung mang tinh kinh nghiem chu nghia d6i voi mot s6 moi tnrong dil can trd kha nhieu sl! ti6n b9 cua cong tac d mot s6 phong thf nghiem nuoi c~y mo thuc vat. Thuoc la va caret la 2 loai cay kinh dign cua

nuoi c~y mo thuc vat. Moi tnrong nuoi c~y 2 loai cay nay da duoc xay dung kha hoan chinh.

Tuy vay, khong thg dung nguyen cac moi tnrong do dg nghien ciru cac cay hoa thao hoac cac cay ho d~u rna khong co su cai tien, sira dbi. Di8u nay giai thich su ti6n bo cham chap cua nuoi c~y mo mot s6 cay hoa thao so voi cay 2la m~m.

Cong Ngh~ Sinh H9C Vi~t Nam

- 9 -

Biotechnology

Thi nghifm Sinh hoc r'u1n tll:

- JO -

Bien ,wqm : t.s Ly Thu}' Tram

Hien nay, moi tnrong MS duoc coi nlur la moi tnrong thich hop voi nhieu loai cay do giau va can bang vS m~t dinh dirong. VI vay, nhirng nguni tap su lam nuoi cay mo thirong b~t d~u voi moi tnrong nay tnroc khi tim diroc moi tnrong cua rieng minh.

2.CHUAN BI MOl TRUdNG

Dg thuan tien cho viec pha cac moi tnrong nuoi c~y ngiroi ta khong can hoa chat m6i l~n pha rna thirong chuan bi tnroc diroi dang cac dung dich dam d~c (con goi la cac stock), sau do chi ck pha loang khi sit dung. Cac stock nay thuong diroc bao quan dill ngay trong ttl lanh thuong hoac ni lanh san.

2.1 Thanh phan moi tnidng dinh du'dng Nuoc c~t

Ch~t hiru co - Duong- Acid amin- Vitamin (BJ, Bs, H, PP ... )- Cdc chAt diJu hoa sinh truong thuc v{lt (Auxin, Cytokinin, Gihhe rellin ... )

Cluit VD co

Da luang N P K Ca Mg S

Vi 1 u ong Fe Zn B Co N Mn Cu Al Mo 1 Cac hop ch~t khong biSt r6 thanh phan

Nude dua; nuttc khoai tti», nude chuoi, casein, hydrolysalt, trypton, pepton ...

Cong Ngh~ Sinh H9C Vi~t Nam

- 10 -

Biotechnology

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->