Sei sulla pagina 1di 18

1

अॅझोला

पशुखाद्यावर एक प्रभावी पयााय

एक प्रभावी पयााय प्रकल्प उभारणी

प्रकल्प उभारणी मागादशाक पुस्तिका

स्वज्ञान आश्रम

पाबळ, िा. स्शरूर, स्ि. पुणे४१२४०३ फोन नं. ०२१३८ २९२३२६

2

- : ANauk`maiNaka : -

A.na

mauddyaacao naava

Paana naMbar

1

P`astavanaa

2

2

]ddoSa

2

3

saaih%ya saaQanao

2

4

pUva- inayaaojana

3

5

ÌtI

3

6

A^Jaaolaacao ]%pnna

4

7

A^Jaaolaa Kaadyaacao fayado

5

8

A^JaaolaatIla paoYaNat%vao

6

9

AnauBava

6

10

ADcaNaI

7

11

वूचना

7

12

A^Jaaola baoDcaa saurvaatIcaa Kca-

7

13

Anaumaana

8

3

1.

P`astavanaa

A^Jaaolaa laagavaD ho saaopo AlpKica-k va ikfayatiSar tM~&ana Aaho.Qaanya AaiNa caara ]%padnaacyaa tulanaot A^JaaolaasaazI laagaNaaro Eama AaiNa ]%padna yaaaMcaa tulanaa%mak AByaasa kolaa tr A^Jaaolaa iktItrI pTInao fayadoSaIr AaiNa jaast ]%padna dNaaro SaovaaL Aaho. A^Jaaolaacyaa bahupyaaogaI gauNaQamaa-mauLo AaiNa kmaI idvasaatIla jaast ]%padnaamauLo A^Jaaolaacaa janaavaraMcyaa Kadyaat samaavaoSa krNao fayadoSaIr zrto. eoMSaIcyaa dSakapya-Mt A^Jaaolaacaa mau#ya ]pyaaoga BaatSaotIsaazI jaOivaka Kt mhNauna kolaa jaat haota. na~ isqarIkrNa yaa gaNaQamaa-mauLo AaiNa na~acyaa jaast p`maaNaamauLo ihrvaLIcoa Kt mhNauna to ]pyaaogaat AaNalao gaolao Aaho. korla timaLnaaDumaQaIla Baat ]%padk A^Jaaolaacaa vaapr krtat.A^Jaaolaa ma%sya Kadya mhNauna ]pyau@t AsalyaamauLo yaa kaLat Baat ,A^Jaaolaa va ma%sya ,tsaoca Baat A^Jaaolaa, ma%sya ,va badk [.ekai%mak imaEa pQdtI ivakisat JaalaI Aaho. A^Jaaolaa ळेलाऱ hI paNyaavar mau@tpNao trMgaNaarI naocaovagaI-ya vanasptI Aaho. p`acaIna kaLapasauna A^JaaolaacaI AaoLK naIla -hirt SaOvaala ASaI Aaho. hI ek sahjaIvaI vanasptI Asauna vaatavarNaatIla na~ naIla -hirt SaOvaalaacyaa madtInao ³A^naibaTa A^Jaaolaa ´ isqar krto AlaIkDcyaa kaLat pSauKadyaacyaa vaaZ%yaa ikMmatImauLo pSauKadyaalaa pyaa-ya mhNauna A^Jaaolaa vaaprNyaasa saurvaat JaalaI Aaho.

2.]d\doSa

1´ A^Jaaolaa p`klpacaI maahItI jaaNauna GaoNao va %yaacao vyavasqaapna krnao. 2´o A^Jaaolaaचा maaozyaa p`maaNaat vyavasaaya krnao.

3.saahI%ya va saaQanao

iTkava ¸ favaDo ¸ Gamaolao ¸phar ¸ taDp~I ¸ ivaTa ¸ ssp isaMgala saupar f^asfoT danaodar , imainarla pavaDr ¸ SaoNa ¸ maatI आणण A^Jaaolaa caaLNaI.

4.puva- inayaaojana

samajauna Gao}na %yaalaa laagaNaa-yaa BaaMDvalaacao AMdaja

p~k kaZavao laagaNaaro saahI%ya jamaa kravao. A^Jaaolaa p`klp krNyasaazI jaagaa inavaDavaI, jaagaa saavalaIt JaaDaKalaI 2×2maI. maapuna Gao}na saaf k$na GyaavaI GyaavaI.

p`qama A^Jaaolaa ivaYayaI maahItI k$na GyaavaI %yaacao fayado va taoTo

4

5 .ÌtI

. sava- maatI va dgaDo kaZuna jaagaa saaf kolaolaI jaagaa ek saarKI laovala k$na GyaavaI. . 2×2 maITr laaMbaI va $MdI ची jaagaa 1 fuT Kaola Kaoduna ek baoD tyaar कयाला. . naMtr baoD maQyao 3×3 maITr caI taDp~I टका ल %yaacyaa var ivaTa zovaavyaa. . naMtr 5 kIlaao vaa$LacaI ककिंला ळते ातीर maatI Gao}na tI चाऱून baoDmaQyao samaaMtr Takuna GyaavaI. . 5 ik ga`^.SaoNa Gao}na to 10 laITr paNyaat maIsaLuna SaoNagaara tyaar kravaa va maatIvar %yaacaa samaaMtr qar dyaavaa. . %yaanaMtr baoD 10 saoM.maI ]McaIpya-Mt paNyaanao Ba$na Gyaavaa. . 50 ga^`ma isaMgala saupr fa^sfoT (ssp) ho 5 laITr paNyaat ivarGaLuna Gyaavao va to imaEana paNyaanao Barlaolyaa baoDmaQyao Takavao. . janaavaraMcyaa Kadyaat vaaprNyaat yaoNaarI imanaIrla pavaDr ( ]da.baosTmaIna ,A^ga`aomaIna ) 50 ga^`ma 5 laITr paNyaat maIsaLuna tI paNyaanao baoD BarlyaanaMtr TakavaI. . saMpuNa- baoD maQyao 10 cm pyaM-t paNyaanao BarlyaanaMtr 1 kI.ga`^ A^Jaaolaa Takavaa. 10. A^Jaaolaa TaklyaanaMtr %yaavar svacC paNaI iSaMpDavao.

११. saaQaarNa pNao 15 idvasaanaMtr saMpuNa- baoD A^Jaaolaa nao Ba$na jaa[-la %yaa idvasaanaMtr raoja 300 ga`^ma A^Jaaolaa baoDmaQauna

kaZuna

Gyaavaa va tao janaavaraMnaa va p`aNyaaMnaa KaNyaasaazI dyaavaa.

१२. %yaanaMtr p`%yaok AazvaDyaalaa baoDmaQyao 50 ga`^ma maInarla pavaDr va 50 ga`^ma isaMgala saupr fa^sfoT varIla p`maaNao paNyaat maIsaLuna Takavao. १३. 1 mahINyaanaMtr %yaa baoDmaQaIla puvaI-caI maatI va SaoNa tsaoca paNaI kaZuna Takavao va varIla p`maaNao navaIna maatI va SaoNaanao punha baoD Baravaa.

jamaInaIt KDDa k$na A^Jaaolaa baoD tyaar krNyaacaI pQdt.

jamaInaIt KDDa k$na A^Jaaolaa baoD tyaar krNyaacaI pQdt. baoD saazI jaagaa Kaodtanaa taDp~I TaklyaanaMtr maatI

baoD saazI jaagaa Kaodtanaa

taDp~I TaklyaanaMtr maatI Taktanaa

baoDmaQyao AJaaolaa saaoDlyaanaMtr

5

jamaInaIvar ivaTaMcaa qar do}na A^Jaaolaa baoD tyaar krNyaacaI pQdt.

ivaTaMcaa qar do}na A^Jaaolaa baoD tyaar krNyaacaI pQdt. 1.ivaTaMcaa qar dotanaa 2.%yaavar taDp~I TaklyaanaMtr
ivaTaMcaa qar do}na A^Jaaolaa baoD tyaar krNyaacaI pQdt. 1.ivaTaMcaa qar dotanaa 2.%yaavar taDp~I TaklyaanaMtr
ivaTaMcaa qar do}na A^Jaaolaa baoD tyaar krNyaacaI pQdt. 1.ivaTaMcaa qar dotanaa 2.%yaavar taDp~I TaklyaanaMtr

1.ivaTaMcaa qar dotanaa 2.%yaavar taDp~I TaklyaanaMtr 3.%yaamaQyao AJaaolaa Taktanaa

6.A^Jaaolaacao ]%pnna

P`a%yaok caaOrsa maITr maagao 200 to 300 ga`^ma A^Jaaolaa vaaFyaatuna raoja kaZta yaotao, A^Jaaolaacao sarasarI ]%padna 700 to

750 Tna p`it vaYa- [tko Aaho. A^Jaaolaa Aakaranao ek to tIna sao.maI. एलढा अवतो A^Jaaolaacao puna$%padna laOMigak

AaiNa AlaOMigak ASaa daonhI p`karo haoto. A^JaaolaacaI vaaZ samaaMtr idSaonao haoto Aaplyaa saaoyaInausaar Saotaat¸ prsaat¸

gaaozyaaSaojaarI va gaccaIvarhI A^JaaolaacaI laagavaD krta yaoto. BaartamaQyao p`amau#yaanao na^rD^p' pwtIcaa vaapr krtat. yaa pwtInao BaumaIhIna pSaupalakhI A^JaaolaasaMvaQa-na va ]%padna k$ Saktat. A^JaaolaacaI laagavaD hI vaafo pwtInao Sa@yatao JaaDacyaa saavalaIt kravaI. laagavaDIsaazI 10 to 12 sao.maI.pya-Mt paNaIsaaza k$ SakNaaro vaafo tyaar kravaot. 7.A^Jaaolaa Kadyaacao fayado

. दधु देणाऱ्मा प्राण्माव ददरामव दधु ात ल f^T भध्मे लाढ शोते, ऩक्षमािंना खाद्म म्शणून ददल्माव vajana¸

AMDyaacao ]%padna yaaMmaQyao vaaZ शोते. . 15to 20T@ko AaMbavaNaavarcaa Kca- kmaI hao}na Kadyaavarcyaa Kcaa-t bacat haoto. . ekuNaca janaavaMrat gauNava%tavaRwI hao}na raogap`tIkar Sa@tI vaaZto Aaraogya sauQaarto va AayauYyaat vaaZ haoto. . A^Jaaolaa vaaFyaatuna kaZNyaat yaoNaaro PaaNaI na~yau@t va Kinajayau@t Asalyaanao ipkaMsaazI JaaDaMsaazI vaaprta yaoto . tsaoca vaaFyaatuna kaZNyaat yaoNaa¹yaa ek iklaao maatIcao गणु धभम ho saumaaro 0.5 iklaao rasaayainak Kta [tko Aaho. . A^Jaaolaa laagavaD ho saaopo AlpKica-k va ikfayatSaIr tM~&ana Asauna to Saotk¹yaaMpyaM-t paocavaNao %yaacaa

janaavaraMcyaa Aaharat vaapr krNao hI kaLacaI garja Aaho.

6

8.A^JaaolaatIla paoYaNat%vao

A^JaaolaatIla maubalak AnnaGaTkaMmauLo paSauKadya mhNauna janaavaro, Dukro, badko, ma%sya, kaoMbaDyaa, laavhI va [-mau [.Kadyaat ]pyaaoga kolaa jaatao. kaorDyaa vajanaanausaar A^Jaaolaat 25to 35T@ko p`iqanao 10 to 12 T@ko Kinajao AaiNa saat to dha T@ko Aimanaao Aamlao, jaOvaik`yaaSaIla pdaqa- baayaaopa^ilamar Asatat A^Jaaolaat p`iqanaaMcao p`maaNa jaast tr ilaignanacao p`maaNa kmaI AsalyaamauLo to sahja pcato.

A^JaaolaatIla paoYaNamaulyao :

p``it 100 ga`^ma maQyao

k^raoiTna :- 4475 emasaIjaI

baI 12 :- 1.19 imalaI .ga`^ma

p`aoTIna :- 25 to 30 T@ko

baI k^raoTIna :- 1380 emasaIjaI

fa^sfrsa :- 0.86 imalaI ga`^ma

k^ilSayama :- 67 imalaI ga`^ma

laaoh :- 7.3 imalaI ga`^ma

saaoDIAma :- 0.26 imalaI ga`^ma

ma^MganaIja :- 102 pIpIema

ma^gnaoiSayama :- 4.3 imalaI ga`^ma

salfr :- 2.7 imalaI ga`^ma

taMbao :-

0.9 pIpIema

kaobaalT:-

0.61 imalaI ga`^ma

jast :-

4.1 imalaI ga`^ma

7

9.AnauBava

. jar Aaplyaalaa A^Jaaolaa p`klp krayacaa Asaola tr %yaasaazI SaoNa maatI ssp imainarla pavaDr ho GaTk A^Jaaolaa baoD maQyao vyavaisqat vaoLovar Taklao tr A^Jaaolaa cao ]%pnna maaozyaa p`maaNaat Gao} Saktao. . A^Jaaolaacao ]%padna maaozyaa p`maaNaat GaoNyaasaazI Aad-`ta inayaM~Naat zovaavaI laagato.

10´ ADcaNaI

. Aad`-ta jaast vaaZlyaa mauLo A^Jaaolaa ipvaL pDt haot. . tapmaana jaast Asalyaa mauLo A^Jaaolaa laa[-T ipvaL pDt haot. . paNyaacaa saamau jaast Asalyaa mauLo A^JaaolaacaI vaaZ haot navhtI. . phIlyaaMda Saona Taklao toMvha A^jaaolaa var fosa Aalaa haota %yaamaLo A^Jaaolaa ipvaL pDt haoto.

11´saucanaa

. A^Jaaolaa p`klp krNyaasaazI jaagaa saavalaIt AsaavaI. . A^Jaaolaa ]%pnna GaoNyaasaazI Aad`-ta 60% to 80% AsaavaI. . paNyaacaa saamau 4% to 7.5% pya-Mt Asaavaa. . 5idvasaanaI A^Jaaolaa maQyao Saona maatI ssp va imainarla pavaDr ho GaTk Takavao. . saya- p`kaSa 50% ठेलाले. . Aad`-ta va tapmaana jaast Asaola tr A^Jaaolaa baoDcyaa baajaulaa paNaI maaravao.

12.A^Jaaolaa p`klp krNyaacao saurvaatIcao Kca- ( २भीटय X २भीटय X ३० वे.भी. )

A.na

maalaacao naava

ekuna maala

dr

ekuna ikmaMt

1

A^Jaaolaa

1 iklaao

50 iklaao

50

2

s.s.p isaMgala saupar f^asfoT danaodar

2.50

13 $

0.54

3

SaoNa

9iklaao

1

9

4

kagad ³inaLa Pla^sTIk ´

1

naga

200

200

5

imanarla pavaDr

50 ga`^ma

180

9

6

maatI

5 ik.ga`^ma

2

10

7

gaaLNaI

1

naga

40

40

 

ekuna

309.54

majaurI ekuNa Kcaa-var 25

77.38

%

ekuna Kca-

386.92

8

13.Anaumaana

. A^Jaaolaa KadyaamauLo Saotk-yaacao 50% Kadya bacat haoto.

. kmaI Kcaa-t jaast ]%padna

. A^Jaaolaa Kadyaa mauLo janaavaraMcyaa duQaat vaaZ haoto. Aaplyaa saaoyaInausaar Saotaat¸prsaat¸gaaozyaaSaojaarI va gaccaIvarhI

A^JaaolaacaI laagavaD krta yaoto.

Flaao caaT-

2 × 2 maITr caa A^Jaaolaa baoD saazI AavaSyak saahI%ya jamaa krNao

maITr caa A^Jaaolaa baoD saazI AavaSyak saahI%ya jamaa krNao A^Jaaolaa baoD saazI jamaInaIvar ivaTaMcaa qar do}na

A^Jaaolaa baoD saazI jamaInaIvar ivaTaMcaa qar do}na ikMvaa jamaInaIt KD\D\a k$na baoD tyaar krNao

qar do}na ikMvaa jamaInaIt KD\D\a k$na baoD tyaar krNao baoDmaQaIla dgaD gaaoTo baahor kaZa AaiNa baoDmaQyao

baoDmaQaIla dgaD gaaoTo baahor kaZa AaiNa baoDmaQyao gaaoNapaT AqaM$na Gyaa va %yaavar taDp~I Takuna Gyaa

gaaoNapaT AqaM$na Gyaa va %yaavar taDp~I Takuna Gyaa baoDmaQyao 20 ik.ga^.vaa$LacaI maatI psa$na Gyaa %yaavar 5

baoDmaQyao 20 ik.ga^.vaa$LacaI maatI psa$na Gyaa %yaavar 5 ik.ga^`ma SaoNa 10 ila.paNyaat imasaLuna %yaamaQyao 50 ga^`ma imanarla pavaDr ek~ k$na sava- baoD maQyao psa$na Taka naMtr 50 ga^ma esa.esa.pI 1 ila.paNyaat puNa- ivarGaLuna saMpuNa- baoD maQyao Taka

1 ila.paNyaat puNa- ivarGaLuna saMpuNa- baoD maQyao Taka %yaanaMtr saMpuNa- baoD 7 to 10 saoM.maI.]McaI pya-Mt

%yaanaMtr saMpuNa- baoD 7 to 10 saoM.maI.]McaI pya-Mt paNyaanao Ba$na Gyaa va %yaamaQyao 2 ik.ga`^ma AJaaolaa Taka va punha AJaaolaavar paNaI maara

2 ik.ga`^ma AJaaolaa Taka va punha AJaaolaavar paNaI maara dr AazvaDyaalaa baoDmaQyao 50 ga^ma imanarla pavaDr

dr AazvaDyaalaa baoDmaQyao 50 ga^ma imanarla pavaDr va 50 ga`^ma esa.esa.pI paNyaat imasaLuna baoD maQyao Takavao tsaoca paNyaacaI patLI kmaI Jaalyaasa vaoLaovaoLI paNaI TakavaI

paNyaacaI patLI kmaI Jaalyaasa vaoLaovaoLI paNaI TakavaI AJaaolaa baoD maQyao TaklyanaMtr 14 to 15 idvasaaMnaI

AJaaolaa baoD maQyao TaklyanaMtr 14 to 15 idvasaaMnaI kaZNaIsaazI tyaar haotao va %yaanaMtr raoja %yaa baoDmaQauna 300 ga`^ma AJaaolaa AapNaasa imaLt jaa[-la.

%yaa baoDmaQauna 300 ga`^ma AJaaolaa AapNaasa imaLt jaa[-la. dr mahINyaalaa baoDmaQaIla 5 ik.ga`^ma maatI kaZuna naivana

dr mahINyaalaa baoDmaQaIla 5 ik.ga`^ma maatI kaZuna naivana maatI TakavaI va 5 ik.ga`^.SaoNa paNyaat imasaLuna Takavao

9

9 • ला माची ागा वभािंतय क न मा • ला माची रािंफी
9 • ला माची ागा वभािंतय क न मा • ला माची रािंफी
9 • ला माची ागा वभािंतय क न मा • ला माची रािंफी

ला माची

ागा वभािंतय क न

मा

ला माची रािंफी वाधायणऩणे भी

भी ठेला

िंद

भी ल खोर

१० ते १५ वे

२ भी भी ठेला िंद २ भी ल खोर १० ते १५ वे
२ भी भी ठेला िंद २ भी ल खोर १० ते १५ वे

10

ला मा मा एका कोऩऱ्मात न मा तीचेऩाणी नघ न

ालेमा

कयता कोऩऱ्माची उिंची इतय फा ऩ ेक्षम ा २ ते ३ वे भी उिंची कभी ठेला

मा नतिं य

नेकक िं ला खयाफ

ारेरे

रा टक ऩेऩय खार टाका

रा टक ऩेऩय खार टाका • आता खार नवरेरा रा टक
रा टक ऩेऩय खार टाका • आता खार नवरेरा रा टक

आता खार

नवरेरा

रा

टक चे ऩेऩय खार

अिंथ न

मा

ल मालय चाऱरेर भाती टाका

मालय चाऱरेर भाती टाका आता ला मा भध्मे ३० ते ३५
मालय चाऱरेर भाती टाका आता ला मा भध्मे ३० ते ३५

आता ला मा भध्मे ३० ते ३५ ककरो चाऱरेर भाती टाकाली

४ ते ऩाच ककरो दोन ददलवाचे ळेन १० ते ऩिंधया रटय ऩाण्मात

ण क न मा

ळलाम ५०

ाभ SSB ल ५०

ाभ भनयर ऩालडय

माचे देखीर

भ ण तमाय क न

मा ल शे

भ ण आता ख मा मा

चयश फा

त न मा

क न मा ल शे भ ण आता ख मा मा चयश फा ू व त
क न मा ल शे भ ण आता ख मा मा चयश फा ू व त

11

आता मात १० ते १५ वेभी

ऩमत ऩाणी वोडा ल

मा निंतय शे भ ण शातानेथोडेढलऱ न काढा

ल लय आरेरा केय कचया फा रा काढ न मा

कचया काढल्मा निंतय मता अ ोरा वोडा

ल मालय शाताने थोडे ऩाणी ळ ऩडा िं

थोडे ऩाणी ळ ऩडा िं • ऩाण्मा फयोफय अ ोरा
थोडे ऩाणी ळ ऩडा िं • ऩाण्मा फयोफय अ ोरा
थोडे ऩाणी ळ ऩडा िं • ऩाण्मा फयोफय अ ोरा

ऩाण्मा फयोफय अ ोरा लाश न

ाऊ नमेमा कयता

मा कोऩमामत न ऩाणी फाशेय

अ ोरा चा लापा

ाते तथेअ मा प्रकाची

ाऱी राऊन मा

ाडा मा

ामे खार अवेर तय

मालय ऩायदळमक रा टक चे आलयण टाका

ामे खार अवेर तय मालय ऩायदळमक रा टक चे आलयण टाका
ामे खार अवेर तय मालय ऩायदळमक रा टक चे आलयण टाका
ामे खार अवेर तय मालय ऩायदळमक रा टक चे आलयण टाका

12

ोरा चा लापा शा

ाडा मा

ामेत फािंधरा अवता मालय अवे

रा टक ऩेऩय चे आलयण टाकाले

टक ऩेऩय चे आलयण टाकाले दय ददलळी शोणाये अ ोरा

दय ददलळी शोणाये अ ोरा चे उ ऩादन

शोणाये अ ोरा चे उ ऩादन काढण्माची ऩ त अ ोराची

काढण्माची ऩ त

अ ोराची लाढ दश

दयो

ऩा मानेशोत अवतेएक लेऱ लापा ऩ णमबयरा कक

एक तेद ड ककरो अ ोरा आऩल्मा एका ला मात न भऱतो

अ ोरा शा एखाद्मा चाऱणीने काढता मेतो

मा भ ध न ऩाणी नघ न

ू ू

ाईर

ल अ ोरा याशर अळी क ठर श चाऱ णी चारेर

मा निंतय अ ोरा

ऩाण्मानेध न मा ल

नालयािंना देण्मात मेणाऱ्मा ऩ ढ मात वभ प्रभाणात भ ण क न द्माला

मेणाऱ्मा ऩ ढ मात वभ प्रभाणात भ ण क न द्माला
मेणाऱ्मा ऩ ढ मात वभ प्रभाणात भ ण क न द्माला
मेणाऱ्मा ऩ ढ मात वभ प्रभाणात भ ण क न द्माला

13

प्रतेक काढणी निंतय

13 प्रतेक काढणी निंतय दय आठल मारा • दय दशा

दय आठल मारा

निंतय दय आठल मारा • दय दशा ददलवािंनी ला

दय दशा ददलवािंनी ला मातरेअध ऩाणी काढ

तेलढेच ता े ऩाणी ला मात टाकाले ऩाण्माची रेलर लेऱोलेऱी

तऩावत याशाली

प्रतेक वाठा मा ददलळी ५ कक र ो भ ात ी ल ा म ात न काढ

तेलढ च नलीन भाती ला मात टाकाली

ात ू न काढ ू न तेलढ च नलीन भाती ला मात टाकाली
ात ू न काढ ू न तेलढ च नलीन भाती ला मात टाकाली

14

अ ोरा चे पामदे

14 अ ोरा चे पामदे अ ोरा भ ऱे ु नालयािं मा द ु धात
14 अ ोरा चे पामदे अ ोरा भ ऱे ु नालयािं मा द ु धात

अ ोरा भ ऱे

नालयािं मा

धात लाढ शोऊन मातीर माट चेप्रभाण लाढते

तवेच ऩक्षमािंना ददल्माव मािं मा ल नात लाढ शोते

मािं मा ल नात लाढ शोते अ ोरा शा वलमप्रकाय मा
मािं मा ल नात लाढ शोते अ ोरा शा वलमप्रकाय मा

अ ोरा शा वलमप्रकाय मा ऩळ ऩक्षमाना पामदेळीय ठयतो

वेक

गाई-म्शळी लयाश क फ मा ततय फदके आ णण गलत खाणाये भावे व धा

अ ोरा आलडीने खातात

आ णण गलत खाणाये भावे व धा ु अ ोरा आलडीने खातात
आ णण गलत खाणाये भावे व धा ु अ ोरा आलडीने खातात
आ णण गलत खाणाये भावे व धा ु अ ोरा आलडीने खातात
आ णण गलत खाणाये भावे व धा ु अ ोरा आलडीने खातात
आ णण गलत खाणाये भावे व धा ु अ ोरा आलडीने खातात

15

15 अ ोरा शा बाता मा ऩकाव अ मिंत उऩ त खत म्शण न ू

अ ोरा शा बाता मा ऩकाव अ मिंत उऩ त खत म्शण न लाऩयरा

ातो तवेच

ातो

पऱफाग ल प रफाग मात देखीर अ ोराचा खत म्शण न उऩमोग शोतो

गािंड ऱखत फनलण्मावाठ वाठ अ ोरा शेगािंड ऱ खाद्म म्शण न लाऩयरा

वाठ अ ोरा शेगािंड ू ऱ खाद्म म्शण न ू लाऩयरा
वाठ अ ोरा शेगािंड ू ऱ खाद्म म्शण न ू लाऩयरा

16

 

अ ोरा ळेती

 
 

ददलव ऩदशरा

 

म ती

 

फाफदाय

   
   

प्र ळषणाथी ची नलड कयणे

   
 

फेवराईन वल

अ ोरा चे कल्चय वोफत घेऊन

ाने

ट्रेनय

रागणाये वादश म लकत आणणे

ऩदशरा

रागणाये वादश म लकत आणणे

ागेची नलड कयणे ल ट्रे न िंग चा लेऱ ठयलणे

PPT video दाखून भादशती वािंगणे

अ ोरा चे कल्चय वोफत घेऊन

ाने

 

नालयािंनचे/ऩक्षमािंचे ल न TDN मा मा न द क मा

मा मात शे

 
 

ागेची नलड कयणे

 

ळकलणे

 

एक अ ोरा फेड तमाय क न

मा दठकाणी प्र मा ऴक क न घेणे

एक अ ोरा फेड तमाय क न

मा दठकाणी प्र मा ऴक क न घेणे

(मा क ती भध्मे वलम प्र ळषणाथी वशबागी शोतीर माची काऱ ी

ट्रेनय न

माली)

(मा क ती भध्मे वलम प्र ळषणाथी वशबागी शोतीर माची काऱ ी

ट्रेनय न

माली)

अ ोरा देणे वु कयण्मा ऩलू ी वात ददलव

नालयािंचे दधु / ऩक्षमािंचे

ट्रेनय

प्र ळषणावाठ VIDEO, PPT, भादशती ऩु तकेचा चा लाऩय कया

ऩदशरा

 

न मािं मा न द घेणे

 

प्र ळषणाथी ५ ऩेक्षमा मा त अवल्माव ऩाच ऩाच गट ऩडून

प्र ळषणाथी ५ ऩेक्षमा मा त अवल्माव ऩाच ऩाच गट ऩडून प्रतेक

प्रतके गटाकडून एक फेड अ मा यतीनेप्र मा ऴक क न घेणे.

गटाकडून एक फेड अ मा यतीनेप्र मा ऴक क न घेणे.

ट ऩ :- अ ोरा चे कल्चय वलम फेड कयता अऩयुे ऩडत अवल्माव,

प्र ळषणाथी

अ ोरा देणे वु कयण्मा ऩलू ी वात ददलव

नालयािंचे दधु / ऩक्षमािंचे

ऩदशरा

फाक चे य डडगिं फेड तमाय

ाल्मा ऩावनू वु कया मात

 

न मािं मा न द घेणे

 
   

फेवराईन वल भधीर वलमभादशती मोग्म बयणे

 

17

 

ददलव वातला

   

अ ोरा मा फेड भध्मे भनयर ऩालडय ल वगिं र वऩु य पो ऩेट टाकणे

म ती

 

फाफदाय

वातला

आरेल्मा उ ऩनाची न द घेणे ( फेड भध्मे ऩवयरेल्मा अ ोरा चा

 

अ ोरा मा फेड भध्मे भनयर ऩालडय ल वगिं र वऩु य पो ऩेट टाकणे

४ ते ७

 

अिंदा

घेऊन)

लय र वलम भादशती FO रा पोन क न कऱलणे

प्र ळषणाथी

आरेल्मा उ ऩनाची न द घेणे ( फेड भध्मे ऩवयरेल्मा अ ोरा चा

वातला

 

अिंदा

घेऊन)

लय र वलम भादशती FO रा पोन क न कऱलणे

आठला

ददलव आठ ते ऩिंधया

 

ट्रेनय

प्र ळषणाथी चा पोन न आल्माव लता पोन क न भादशती लचायणे

 

अ ोरा फेड ऩणू म बयरा अवेरक्षमात आल्माव देणेवु कयणे.

नालयािंना अ ोरा

     

काढरेरा अ ोरा ककती ककरो आशे माची न द घेणे

 

अ ोरा फेड ऩणू म बयरा अवेरक्षमात आल्माव देणेवु कयणे.

नालयािंना अ ोरा

८ ते १५

अ ोरा देणे वु केल्मा ऩावनू ऩढुे

नालयािंचे दधु / ऩक्षमािंचे ल न

काढरेरा अ ोरा ककती ककरो आशे माची न द घेणे

ते १५

 

मािं मा न द घेणे

प्र ळषणाथी

वलम न द घेऊन

ारेरा खचम ल नपा माचा दशळोफ कयणे

अ ोरा देणे वु केल्मा ऩावनू ऩढुे

नालयािंचे दधु / ऩक्षमािंचे ल न

ऩिंधया

 

मािं मा न द घेणे

 

वलम न द घेऊन

ारेरा खचम ल नपा माचा दशळोफ कयणे

ऩिंधया

   

वलम न द घेऊन

ारेरा खचम ल नपा माचा दशळोफ काढामरा ळकलणे

 
 

ट्रेनय

प्र ळषणाथी न घेतरेल्मा वलमन द घेऊन मािंचा एक रयऩोटम फनलणे

18